Nicanor Parra Sandoval

Modern Latin Amerika ve Şili şiirinin önde gelen isimlerinden Nicanor Parra, 1914 yılında Şili’nin Biobio bölgesinde dünyaya geldi. 1938 yılında mezun olduğu Şili Üniversitesi Pedagoji Enstitüsü’nde fizik ve matematik alanında öğrenim gördü. 1943’te ABD’ye giderek Brown Üniversitesi’nde yüksek mekanik alanında çalışmalar yaptı. Şili’ye dönüşünde üniversitede yönetici kademede görev aldı. 1949 yılında İngiltere’ye gitti, Oxford Üniversitesi’nde kozmoloji eğitimi aldı. Dört yıllık eğitimin ardından tekrar ülkesine döndü ve Şili Üniversitesi’nde kuramsal fizik profesörlüğüne atandı. 1963 yılında ziyaret ettiği Sovyetler Birliği’nde, Sovyet şairlerinin şiirlerini İspanyolca’ya aktaran kurulun yöneticiliğini yaptı. Çin Halk Cumhuriyeti’ne ve Küba’ya gitti. 1966 yılında, Louisiana Devlet Üniversitesi’nde, 1971 yılında New York, Columbia ve Yale Üniversiteleri’nde konuk profesör olarak bulundu. 1937 yılında yayımladığı, Lorca’nın şarkılarına göndermeler içeren ilk kitabı Cancionero sin nombre (İsimsiz Şarkılar) ile edebiyat ortamına adım atan Parra, farklı eleştiriler alan bu kitabını sonradan “gençlik hatası” olarak niteledi. Amerika ikameti sırasında Whitman’ı, sonraki İngiltere sürecindeyse John Donne’ı yeniden keşfi ve William Auden, C. Day Lewis gibi şairlerin şiirleriyle karşılaşması Parra’nın yeni şiir haritasının biçimlenmesinde belirleyici oldu. 1954 yılında, sonraları Karşışiir’in manifestosu olarak anılacak Poemas y antipoemas (Şiirler ve Karşışiirler) yayımlandı. 1960 yılında İngilizce’ye aktarılan bu kitap Parra’nın dünya çapında ün kazanmasını sağladı. 1958’de yayımladığı La Cueca Larga [Uzun Cueca] kitabını 1962’deki Versos de salon (Salon Şiirleri) takip etti. 1969 yılında, Bütün Şiirleri niteliğindeki ilk derlemesi Obra Gruesa (Kalın Eser) yayımlandı. İkidilli olarak 1971’de New York’ta yayımlanan Poemas de emergencia (Acil Şiirler) ve 1972’de yayınladığı küçük deneysel şiirlerden oluşan Artefactos (Küçük Sanat Eserleri) isimli kitapları dışında başlıca eserleri şunlardır: Sermones y prédicas del Cristo de Elqui (1977), Nuevos sermones y prédicas del Cristo de Elqui (1979), Chistes para desorientar a la poesía: Chistes parra desorientar a la policia (1983), Coplas de Navidad (1983), Poesía política (1983), Hojas de Parra (1985). Latin Amerika’da ve kendi ülkesinde pek çok ödüle layık görülen Parra, son olarak 2011 yılında İspanya’da Cervantes Ödülü’nü ve 2012 yılında ise Şili’de Pablo Neruda Şiir Ödülü’nü almıştır.